Machinerichtlijn 2006/42/EG en CE markering uitgelegd

Machinerichtlijn 2006/42/EG: antwoorden op de meest gestelde vragen

Elke machine die binnen de Europese Unie wordt verkocht of in gebruik wordt genomen moet voldoen aan de veiligheids- en gezondheidseisen uit Machinerichtlijn 2006/42/EG. Deze richtlijn waarborgt een zo hoog mogelijk veiligheidsniveau voor consumenten en werknemers en bescherming van het milieu. In dit artikel leest u wat u als fabrikant of importeur moet weten én doen om een CE-markering te verkrijgen.

Wat valt er onder de Machinerichtlijn?

Onder de Machinerichtlijn vallen:

  • Machines;
  • Verwisselbare uitrustingsstukken;
  • Veiligheidscomponenten;
  • Hijs- en hefgereedschappen;
  • Kettingen, kabels en banden;
  • Verwijderbare mechanische overbrengingssystemen;
  • Niet-voltooide machines.
  • Ook machines die worden geproduceerd of geïmporteerd voor uitsluitend eigen gebruik vallen onder de richtlijn.

De precieze definities van deze productgroepen vindt u in artikel 2 van de richtlijn.

Wat valt er niet onder de Machinerichtlijn?

Er is ook een groot aantal producten waarvoor de Machinerichtlijn niet geldt. Deze uitzonderingen zijn:

  • Veiligheidscomponenten die identieke componenten vervangen en zijn geleverd door de fabrikant van de oorspronkelijke machine.
  • Materieel dat specifiek is bestemd voor kermissen en/of amusementsparken.
    Machines speciaal ontworpen of in bedrijf voor nucleaire doeleinden, waarvan een defect uitstoot van radioactiviteit tot gevolg kan hebben.
  • (Vuur)wapens.
  • Landbouw- en bosbouwtrekkers, motorvoertuigen en hun aanhangwagens, die vallen onder richtlijn 2003/37/EG en 70/156/EEG, en voertuigen die vallen onder richtlijn 2002/24/EG.
  • Motorvoertuigen die alleen bestemd zijn voor wedstrijden.
  • Vervoermiddelen voor het vervoer door de lucht, over het water en over spoorlijnen. Met uitzondering van daarop aangebrachte machines.
  • Zeeschepen en mobiele offshore-eenheden.
  • Machines die specifiek voor militaire, politieke of voor tijdelijk gebruik in laboratoria zijn ontworpen en gebouwd.
  • Mijnliften.
  • Machines voor het verplaatsen van kunstenaars tijdens een optreden.
  • Bepaalde elektr(on)ische apparaten die vallen onder de Laagspanningsrichtlijn, waaronder huishoudelijke apparaten voor privé gebruik, audio- en videoapparatuur, IT-apparatuur; gewone kantoormachines, schakelmateriaal en besturingsapparatuur voor laagspanning en elektromotoren.
  • Schakelmateriaal, besturingsapparatuur en transformators voor hoogspanningsinstallaties.

Wanneer is de CE-markering voor machines verplicht?

De CE-markering is altijd verplicht voor machines die na 1 januari 1995 zijn geproduceerd om in de handel te worden gebracht en/of in bedrijf zijn gesteld.

Voor machines die vóór 1 januari 1995 in de handel zijn gebracht, is een CE-markering niet verplicht. Deze machines moeten wel aan de Arbeidsmiddelenrichtlijn 2009/104/EG voldoen. Is een dergelijke machine na 1 januari 1995 alsnog functioneel aangepast? Dan is een CE-markering weer wel verplicht.

Op welk moment moet een machine zijn voorzien van een CE-markering?

Een machine moet zijn voorzien van een CE-Markering voordat de machine in de handel wordt gebracht of in gebruik wordt genomen. Dat geldt ook:

 Als een machine wordt samengesteld uit andere machines. Er is dan namelijk sprake van een ‘nieuwe’ machine of installatie. Er is dan een nieuwe CE-markering nodig.

 Als een bestaande machine of installatie functioneel wordt aangepast. Ook dan is er sprake van een ‘nieuwe’ machine of installatie. Er is dan dus ook een nieuwe CE-markering nodig.

 Als een machine van buiten de EU binnen de EU in de handel wordt gebracht. De importeur wordt op dat moment gelijkgesteld met een fabrikant.

Hoe gaat de procedure voor een CE-markering in zijn werk?

Voordat u een machine op de Europese markt mag verkopen of in gebruik mag nemen, moet hij aan de essentiële eisen van de Machinerichtlijn voldoen en van een CE-markering worden voorzien. Hiervoor doorloopt u de volgende stappen:


Productclassificatie

U stelt vast of uw machine binnen de Machinerichtlijn en/of andere CE voorschriften valt. Uw machine kan namelijk ook nog onder andere voorschriften vallen, zoals de richtlijn drukapparatuur, de laagspanningsrichtlijn of de EMC-richtlijn. In dat geval zullen er meer eisen van toepassing zijn.


Risicobeoordeling

U voert een analyse uit om vast te stellen welke potentiële risico’s de machine met zich meebrengt en welke essentiële gezondheids- en veiligheidseisen uit de Machinerichtlijn daarop van toepassing zijn. Eventueel geïdentificeerde risico’s moet u tot een zo laag mogelijk risiconiveau beperken.


Conformiteitsprocedure

U beoordeelt of de machine aan de in stap 2 vastgestelde eisen voldoet.


Technisch Dossier

U stelt een Technisch Dossier op of – als u importeur bent – verifieert het Technisch Dossier dat is aangeleverd. Het Technisch Dossier toont aan dat de machine in overeenstemming is met de richtlijn en bevat onder andere constructietekeningen, gebruikersinstructies en een beschrijving van de uitgevoerde risicobeoordelingen. U moet het Technisch Dossier na de laatste fabricagedatum van de machine minimaal 10 jaar bewaren.


CE Conformiteitsverklaring

U stelt een CE Conformiteitsverklaring op. Deze verklaring wordt ook wel CE Certificaat of EU Verklaring van Overeenstemming genoemd. Deze verklaring is een document waaruit blijkt dat uw machine voldoet aan de Machinerichtlijn. U neemt met deze verklaring de verantwoordelijkheid voor de conformiteit van de machine op zich. De verklaring moet voldoen aan de eisen van Bijlage II (deel 1, onder A) van de richtlijn. U moet de verklaring ondertekenen en minimaal 10 jaar bewaren. Op verzoek van de toezichthouders moet u de verklaring ter beschikking stellen.


CE-markering

Als u alle voorgaande stappen met succes hebt voltooid, brengt u de CE-markering aan op de machine. De markering moet u zichtbaar, leesbaar en onuitwisbaar op de machine aanbrengen, in de onmiddellijke nabijheid van de naam van de fabrikant. Is een Aangewezen Instantie betrokken bij de conformiteitscontrole van een gevaarlijke machine (zie onder)? Dan moet ook zijn identificatienummer daarbij worden afgebeeld. Verdere aanwijzingen voor het aanbrengen van de CE-markering vindt u in Bijlage III van de richtlijn.

 

Bent u fabrikant van een niet-voltooide machine? Dan stelt u een Inbouwverklaring op en verklaart u dat de machine pas gebruikt mag worden als de afgewerkte machine waarin de niet-voltooide machine wordt ingebouwd, een Conformiteitsverklaring verkrijgt. Deze verklaring moet voldoen aan de eisen van Bijlage II (deel 1, onder B) van de richtlijn.

 

Wie voert de procedure voor een CE-markering uit?

U bent als fabrikant of importeur zelf verantwoordelijk voor deze procedure. U mag deze procedure dan ook ook zelf uitvoeren, behalve als er sprake is van gevaarlijke machines die niet volledig volgens de EN-normen worden gebouwd.

Bijlage IV van de richtlijn bevat namelijk een limitatieve lijst van gevaarlijke machines, zoals zaagmachines, vlakschaafmachines, persen en (hoge) hijs- en hefwerktuigen. Als deze machines niet volledig volgens de EN-normen worden gebouwd, moeten zij worden gecontroleerd door een zogenaamde Aangewezen Instantie. De Aangewezen Instantie voert dan een conformiteitsbeoordeling uit en zorgt dat het Technisch Dossier de naleving van de producteisen voldoende ondersteunt. Is de Aangewezen Instantie overtuigd van de conformiteit van het product? Dan verstrekt hij u ter bevestiging een Conformiteitsverklaring.

Wie is belast met het toezicht op naleving van de Machinerichtlijn?

In Nederland zijn de Inspectie SZW (machines voor professioneel gebruik) en de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (machines voor consumentengebruik) verantwoordelijk voor het toezicht op naleving van de Machinerichtlijn.

Sancties voor machines zonder een CE-markering kunnen variëren van een waarschuwing tot boetes voor overtreding van de Warenwet (maximaal € 810.000).

Moeten wij de hele procedure voor een CE-markering zelf doorlopen?

Nee, u hoeft de procedure niet zelf uit te voeren. Certification Company kan de volledige CE certificering voor u verzorgen.

Neem contact met ons op

+31 (0)36 202 4012

info@certification-company.com

Contactformulier